Thursday, April 18, 2013

LORİ LORİ


Eskiden masallar da modernizmin etkisiyle büyük anlatıları, önemli insanların hayat hikayelerini kapsar, sıradan insanların sıradan hikayeleri masala konu olmazdı. Bütün masallar iyi-kötü ikiliği üzerine kuruluydu. Modernizmin şablonlarının yıkılmasıyla beraber masallar da soluklandı, insani bir boyuta geldi. Şimdiki masallarda artık aşkın, önemli, insanların özel hayatları yerine sıradan insanların, içimizden birinin gündelik hayatı anlatılmaktadır. Artık masallar bizden bahsetmektedir. Bizim çocukluğumuz ile bizim çocuklarımız arasındaki önemli bir fark da budur, önemli büyük insanların hayat hikayeleri ile büyüyen biz, kendi gibi olanların kendi hayat hikayeleri ile büyümeleri...




Öteden beri masalın ninninin yerine konumlanması dikkatimi çekmiştir. Masal, ninniyi bitirmiş onu da kapsamı altına almıştır. Oysa masallar ile ninniler arasında birbirlerinin yerine geçemeyecek kadar köklü farklılıklar vardır.

Öncelikle masallar bizi başka diyarlara, dışımızdaki diyarlara götürür ninni ise bizi kendimize çeker, içimize kendimize doğru bir yolculuğa çağırır bizi. Çocuk masal dinlerken masaldaki olaylarla, kahramanlarla boğuşur, canlanır, dışa savrulur. Ninni dinleyen çocuk ise sakinleşir, kendine döner, uyur. Çocukların masal dinleyerek uyudukları söylemi tamamen bir aldatmacadır.

Masal anlatırken Lorin, masala müdahale eder, karakterlere yeni roller verir, kendisi masalın istediği bir anında istediği bir karakterinin yerine geçerek canlandırır, rolünü değiştirir, masal uzadıkça uzar, masal anlatılan mekan birden bire tiyatro sahnesine dönüşüverir. Lorin'in uyuyacağı varsa da uyuyamaz, gece uzadıkça uzar...

Ninni söyleyince Lorin sakinleşir, kendine döner, iç dünyası ile başbaşa kalır ve bir süre sonra da uyur.

Bugün artık çocukları masallarla uyutuyoruz, ninnileri yitirdik. Ninnilerden uzaklaştıkça kendimizden de biraz daha uzaklaşıyor, biraz daha dışımıza savruluyoruz.

Masallar uzun gecelerin başlangıcında uydurulan, canlandırılan, yaşanan olağanüstü anlatılardır ancak uykuya geçiş anlatıları değildir. Uykuya ninni ile geçilir. Uyku öncesi ninniye aittir. Lori Lori, Lori Lori...






1 comment:

Deneyimli Anne said...

Artık nerdeyse hiç ninni söylenmiyor. Hiç kimsenin çocuğuna ninni söylediğini duymadım. Bana anneannem söylerdi çocukluğumda ve çok da işe yaradı. Dediğiniz gibi ikisi de güzel ve köklü ama birbirinden farklı!